|
De Ridderhof: de
leenheer en de horigen?
Recreatiepark De
Ridderhof is opgekocht door Topparken BV,
een bedrijf dat 80 parken in Nederland en
nog eens 40 parken in het buitenland bezit.
En dat is klaarblijkelijk niet genoeg; dat
moeten er om één of andere reden 81 parken
worden. 81 en dan is het goed. Of niet? 82?
236? Waar houdt dit op?
Topparken is een
onderneming en deze onderneming heeft het
recht op vrijheid van ondernemen. Dus als
Topparken 236 parken in Nederland zou
hebben, dan heeft het nog steeds recht op
ondernemen om park nr. 237 op te kopen.
Daarbij wordt telkens het economische
belang van slechts één partij afgewogen: de
potentiële winst op de investering van
Topparken, maar weegt de schade van de
bewoners van de huisjes op het park dat
opgekocht wordt eigenlijk ook niet mee? Is
de economische afweging anders bij park 81
dan bij park 236? En bij het laatste stukje
recreatiegrond in Nederland? Moet de
afweging dan anders zijn? Volgens het
beginsel van vrijheid van ondernemen niet.
Maar voor mij is het een doorgeslagen vorm
van die vrijheid; bij 80 parken vind ik dit
ook al een doorgeslagen vorm. Waar houdt die
vrijheid op en wordt iets op een gegeven
moment maatschappelijk onwenselijk?
Het lijkt erop dat
de Gemeente de Bilt de verarming van het
landschap door de eentonige uniforme stijl
van bouwen van deze projectontwikkelaars een
halt heeft toegeroepen, door het
nieuwbouwplan af te wijzen. Hier is een
grens getrokken en daar heb ik veel respect
voor. Bijna voor het eerst is er een patroon
doorbroken.
Is dit een pleidooi
tegen vrijheid van ondernemen? Nee. Ik ben
zelf ook ondernemer. Ik probeer de
concurrentie te slim af te zijn, onderhandel
met klanten over prijzen en sta achter mijn
product. Ik investeer in mijn bedrijf om de
kwaliteit te verbeten om zo meer klanten te
werven. Topparken doet feitelijk hetzelfde:
concurreert met bijvoorbeeld CenterParcs,
wil het klantenbestand uitbreiden en
investeert. Maar er is een belangrijk
verschil tussen mijn onderneming en de
onderneming Topparken: ik voer mijn bedrijf
niet over de ruggen van anderen. Ik berokken
niemand schade. Alsof ik de spullen die ik
nodig heb om mijn diensten te leveren zou
stelen bij de leverancier. Topparken doet
dit wel: zij duperen rucksichtlos iedereen
op elk recreatiepark dat zij overnemen in
hun expansiedrift.
Elk prachtig stukje
Nederland moet dus in principe op z’n hoede
zijn; vroeg of laat zal het door Topparken
ingelijfd worden. Het heeft dus geen zin,
als recreant van wie de recreatiewoning
geconfisqueerd wordt, om een ander mooi
plekje te zoeken. En zo wordt Nederland een
grote recreatie-eenheidsworst.
Waarschijnlijk bedoelt men dat als ze zeggen
dat Nederland plat is…
Los van het feit dat
ik een recreatiehuisje heb op de Ridderhof
vind ik dat we dergelijke ontwikkelingen
helemaal niet moeten willen. Het lijkt te
passen in de tijdgeest van nu. Ook een
Nationaal Historisch Museum komt er niet: we
digitaliseren het en dan kan iedereen er
online van genieten. De tijdgeest is uit de
fles: alles wat bezield is, moet wijken.
Mijn eerste indruk
toen ik ooit op de Ridderhof kwam was dat
van een openluchtmuseum: de tijd had
stilgestaan en toch was het ’t hier en 't
nu: er zijn mensen, er wordt geleefd op een
prachtig onderhouden park. En die bomen! Die
indruk van dat openluchtmuseum komt niet
door dat ene wat authentieke huisje naast
dat andere wat authentieke huisje.
Het komt door alles
bij elkaar; het geheel, inclusief de bomen,
de beplanting, de dieren. Het geheel is en
voelt uniek: bijna als een toevalstreffer.
Bijna nergens anders heb ik het gevoel een
openluchtmuseum binnen te stappen. Ik heb
dat gevoel op de Ridderhof nog steeds;
iedere keer dat ik er kom. In dat opzicht is
een aanvraag voor een monumentale status
helemaal niet zo gek. In ieder geval een
veel zinvollere actie dan het vernietigen
van het park.
De rechter moet er
straks aan te pas komen om te oordelen of we
als recreanten mogen blijven. Wint hier de
al dan niet maachappelijke ongewenste
vrijheid van ondernemen? Ooit zijn wetten
verzonnen om logisch en redelijk te zijn.
Toch zie ik de logica en redelijkheid niet
of nauwelijks meer. Want wat is er logisch
aan dat 100 gezinnen of families op het park
moeten wijken voor 85 andere mensen of
gezinnen die dan in een stenen boerderette
op datzelfde plekje gaan zitten? En wat is
er redelijk aan dat 100 gezinnen of families
iets wat al jaren hun eigendom is zelf
moeten slopen en een gemiddelde schade
lijden van 40.000 euro? Weegt de rechter de
emoties mee, zijn emoties niet de
lakmoesproef op de logica en redelijkheid?
Dienen die wetten ons nog wel als zij niet
overeenkomen met ons innerlijk kompas van
wat logisch en redelijk is?
Topparken is het
type ouderwetse (want niet-duurzame)
onderneming dat zich niet laat leiden door
emotie. Ik denk oprecht dat zij zich geen
voorstelling kunnen maken bij het warme en
knusse gevoel dat wij bij onze huisjes
hebben. Vergeleken bij de vinex-wijk die zij
willen neerzetten, lijkt het ouderwetse
rommel. ‘Dat is toch niet van nu en,
belangrijker, daar is toch niets aan te
verdienen!’ Nieuwbouwplannen, zg.
noodzakelijk voor de kwaliteit naar de
maatstaven van het heden: identieke huizen
met CV, houtkachel op LED-verlichting en de
belangrijkste verworvenheid: auto voor de
deur. Om die daar te krijgen legt Topparken
voor u een asfaltweg aan en is er weer een
stukje natuurlandschap verwoest.
Maar de Gemeente De
Bilt heeft er nu een stokje voor gestoken.
Dat geeft ons heel veel hoop. Topparken, de
grootgrondbezitter, en de ‘horige’ bewoners
van de ridderhof. Wie is er nu eigenlijk
ouderwets?
|
